Is cathair sa Ghearmáin í Dresden a bhíonn ag síorathrú agus a léiríonn go hiomlán cumhacht na hathbhreithe uirbí agus na héabhlóide. Comhcheanglaítear sa chathair áilleacht ársa agus forbairt uirbeach chomhaimseartha, agus rinneadh roinnt foirgnimh stairiúla atógtha a chumasc go foirfe i dtírdhreach uathúil dinimiciúil nua-aoiseach.
Kraftwerk Mitte, iarstáisiún cumhachta atá anois ina mheascán mearaí cultúrtha agus ealaíonta, agus Kulturpalast Dresden a tógadh in 1969 agus a rinneadh a atógáil faoi dhó le blianta beaga anuas, sin dhá shampla a léiríonn gurb í Dresden an chathair idéalach chun taithí a fháil ar an Bauhaus Eorpach Nua (NEB).
Agus tú ann agus ag glacadh isteach athbheochan uirbeach stairiúil na cathrach, bí cinnte nach gcaillfidh tú casadh comhaimseartha Dresden. Féach leat dearadh dochreidte Phálás Pictiúrlainne UFA ar Shráid Prager, nó an cruinneachán ar fhoirgneamh Yenidze – a bhíodh ina mhonarcha toitíní tráth.
Tabhair cuairt ar Ostrava go bhfeice tú an meascán iontach den dearadh uirbeach i réigiún na Moráive-na Siléise sa tSeicia. Tá Ostrava stairiúil ina croí istigh, ach í lán le tírdhreacha Sóivéadacha agus iar-thionsclaíocha. Cuireann atmaisféar eicléictiúil dinimiciúil na cathrach fáilte roimh smaointeoirí nua-aimseartha agus réabhlóideacha.
Anseo, i gcomhréir go hiomlán le luachanna an Bauhaus Eorpaigh Nua (NEB), tá an dúlra agus an inbhuanaitheacht san áireamh sa nua-aoiseacht. Tá athbheochan ghníomhach á déanamh ar pháirceanna na cathrach agus ar sheanfhoirgnimh thionsclaíocha, tá bealaí rothaíochta á gcruthú, agus tá tiomantas láidir ann astaíochtaí CO2 a laghdú faoi 2030. Tá an chuimsitheacht agus an fhorbairt shóisialta faoi rath in Ostrava chomh maith. Nochtadh dearadh le déanaí don ilstórach spéire is airde sa tSeicia a léiríonn pleananna chun oifigí, aonaid chónaithe, óstán agus go leor eile a óstáil.
Agus tú ar cuairt, tapaigh an deis foghlaim faoi fhréamhacha tionsclaíocha na cathrach trí dhul go Dolní Vítkovice, iar-láithreán tionsclaíoch atá anois ina mhúsaem faoin aer agus ina ionad ealaíon.
Tá baint ag cathair Brno le pleanáil agus dearadh uirbeach inbhuanaithe, príomhthionscadal an Bauhaus Eorpaigh Nua (NEB) agus tá meascán maorga inti den saol stairiúil agus foirgnimh agus suiteálacha nua-aimseartha. Táthar ag iarraidh go mór iar-láithreáin thionsclaíocha sa chathair a athshealbhú agus a athstruchtúrú, cosúil le The Distillery: Social Reactor, atá anois ina hionad cultúrtha bríomhar a chuireann tionscnaimh ealaíonta agus shóisialta chun cinn.
Tapaigh an deis cuairt a thabhairt ar Ionad Taispeántais Brno, mar a bhfuil Fréamhshamhail de Chill na Cathrach suiteáilte anois, is é sin dealbh adhmaid a bhailíonn sonraí maidir le fáschoill uirbeach duilliúir ghlais agus bainistiú uisce báistí.
Is cathair thábhachtach í Brno ina bhfuil bunchlocha an Bauhaus bharántúil. Agus níl aon chruthúnas níos fearr ann air sin ná Tugendhat Villa, foirgneamh suaitheanta nua-aoiseach a dhear duine de cheannródaithe na hailtireachta nua-aoisí, an t-ailtire Gearmánach-Meiriceánach Ludwig Mies van der Rohe, agus atá liostaithe mar Láithreán Oidhreachta Domhanda UNESCO.
Is í an Bhratasláiv croí polaitiúil, cultúrtha agus eacnamaíoch na Slóvaice. Tá meascán de sheanfhoirgnimh agus foirgnimh chomhaimseartha ann i dtírdhreacha nádúrtha leathana, agus cuirtear luachanna an Bauhaus Eorpaigh Nua (NEB) san áireamh go hiomlán ann. Is iontach an radharc faoin aer é gach áit a bhfeiceann tú.
Tá an nuachóiriú inbhuanaithe, an ealaín agus an t-oideachas faoi rath sa chathair. Píosa mór dá cuid ailtireachta nua-aoisí Sóivéadaí is ea Most SNP (Droichead Éirí Amach Náisiúnta na Slóvaice). Os do chionn in airde feicfidh tú deic ar a bhfuil cruth réad eitilte gan aithint agus bialann a bhfuil radharc iomlán ar an gcathair agus ar Abhainn na Danóibe le fáil uaithi.
Téigh ar shiúlóid chuig Námestie Slobody, Cearnóg Saoirse na cathrach, mar a bhfuil scairdeán maorga cruach Družba ina lár agus spásanna glasa timpeall air. Ar an mbealach, ná déan dearmad stopadh ag foirgneamh iontach Raidió na Slóvaice, struchtúr pirimide inbhéartaithe a bhainfidh an chaint díot. Agus más maith leat ailtireacht adhmaid inbhuanaithe, déan cinnte de nach gcailleann tú atmaisféar síochánta nádúrtha Korzo Zálesie, rud atá le feiceáil freisin i gCompás an Bauhaus Eorpaigh Nua.
Ar mhaith leat tuilleadh eolais? Tá façades nua-aoiseacha na Bratasláive – agus na scéalta taobh thiar díobh – clúdaithe go maith ar an bpróifíl Instagram @modernistbratislava
Is í an séú cathair is mó san Ungáir í agus is sampla iontach í de luachanna agus de chuspóirí an Bauhaus Eorpaigh Nua (NEB). Is áit bhríomhar é Győr ina mbíonn an dul chun cinn agus an éabhlóid faoi rath. Ó na 1970í i leith, rinneadh sraith claochluithe ar an gcathair chun go mbeadh sí ina tírdhreach uirbeach cothrom inbhuanaithe. Tá infheistíochtaí dírithe ar an todhchaí déanta ag an gcathair chun bheith ina cathair chliste, chomh maith lena cearnóga, foirgnimh agus séadchomharthaí a athchóiriú, agus seirbhís bus cathrach saor in aisce a chur ar fáil.
Mothóidh tú gur thaistil tú siar san am in atmaisféar Győr a bhuí leis an gcomhchuibheas idir an t-am atá thart agus an todhchaí. Téigh ar shiúlóid i measc na bhfoirgneamh iomadúil i lár na cathrach, agus feicfidh tú gur séadchomharthaí dea-chaomhnaithe iad, mar shampla Eaglais Bheinidicteach Naomh Iognáid, a bhfuil taobh istigh barócach thar a bheith mionsonraithe aici.
Ina theannta sin, sheol Ollscoil Széchenyi István in Győr Campas Dearaidh le déanaí, agus is é is cuspóir dó a bheith ina ionad réigiúnach don tionscal cruthaitheach agus ina mhol nuálaíochta atá dírithe ar an oscailteacht, an tsolúbthacht agus réiteach fadhbanna. Agus tú ag spaisteoireacht feadh na Danóibe, ná caill saothar iontach den ailtireacht nua-aoiseach in aice na trá: Seomra gléasta agus buifé Rudolf Pilt.
Is é Vadús baile Phrionsa Lichtinstéin, agus is áit an-fhorásach é ina bhfuil na buntáistí go léir a bhaineann le cathair sa todhchaí le fáil. A bhuí le tionscnamh a tugadh isteach maidir le cosc a chur ar charranna a bheith i lár na cathrach, féadfaidh tú a bheith ag fánaíocht go héasca tríd na sráideanna gleoite agus an t-atmaisféar stairiúil a thabhairt isteach.
Os a choinne sin, tá píosa iontach ailtireachta comhaimseartha le feiceáil i Kunstmuseum Liechtenstein, ach tá sé fite fuaite fós go foirfe le tírdhreach glas nádúrtha Ghleann na Réine. Ainmníodh an foirgneamh sár-nua-aimseartha seo, ina bhfuil ceann de na bailiúcháin ealaíne phríobháideacha is sine san Eoraip, do Dhuais an Aontais Eorpaigh le haghaidh na hAiltireachta Comhaimseartha – Gradam Mies van der Rohe. Beidh tú faoi gheasa ag an mbosca dubh coincréite fordhaite seo ina bhfuil méaróga abhann leabaithe agus sraitheanna fada fuinneog thart timpeall air.
Is i Vadús atá an Foirgneamh Fuinnimh Ghníomhaigh chomh maith, struchtúr cuidsúlach gloine agus cruach a tháirgeann níos mó fuinnimh ná mar a úsáideann sé i ngeall nach n-úsáidtear ann ach fuinneamh geoiteirmeach agus grianfhuinneamh. Agus más spéis leat teorainneacha a thrasnú, is féidir leat cuairt a thabhairt ar an droichead adhmaid deireanach atá fágtha ar an Réin – Alte Rheinbrücke – droichead uathúil 135 mhéadar a nascann Lichtinstéin leis an Eilvéis.
